Ahlâkî Değerler/ İbnu’l-Mukaffa
حياة الشيطان ترك العلم، وروحه وجسده الجهل، ومعدنه في أهل الحقد والقساوة، ومثواه في أهل الغضب، وعيشه في المصارمة، ورجاؤه في الإصرار على الذنوب. وقال: لا ينبغي للمرء أن يعتمد بعلمه ورأيه ما لم يذكره ذوو الألباب ولم يجامعوه عليه. فإنه لا يستكمل علم الأشياء بالعقل الفرد. أعدل السير أن تقيس الناس بنفسك، فلا تأتي إليهم إلا ما ترضى أن يؤتى إليك. وأنفع العقل أن تحسن المعيشة فيما أوتيت من خير، وأن لا تكترث من الشر بما لم يصبك. ومن العلم أن تعلم أنك لا تعلم بما لا تعلم. ومن أحسن ذوي العقول عقلا من أحسن تقدير أمر معاشه ومعاده تقديرا لا يفسد عليه واحدا منهما نفاد الآخر، فإن أعياه ذلك رفض الأدنى وأثر عليه الأعظم. وقال: المؤمن بشيء من الأشياء، وإن كان سحرا، خير ممن لا يؤمن بشيء ولا يرجو معادا. تؤدي التوبة أحدا الى النار، ولا الإصرار على الذنوب أحدا الى الجنة. من أفضل البر ثلاث خصال: الصدق في الغضب، والجود في العسرة، والعفو عند القدرة.
“Şeytanın hayatı ilmi terk etmek, cesedi cehalet, kaynağı kin ve kasvet sahipleri, sığınağı öfkeli insanlar yaşam yeri mücadele ortamı, umudu günahta ısrardır. Kişinin akıl sahiplerinin üzerinde çalışıp ortak bir görüş belirttiklerinin dışında kendi bilgi ve düşüncesine dayanmaması gerekir. Kişi bireysel aklıyla varlıkların sırrına eremez. En doğru karakter insanlarla kendini karşılaştırmandır. Kendine yapılmasını istediğin şeyi başkalarına yap. En iyi akıl sana verilen hayırlı şeylerle yaşamını sürdürmendir. Bilgi, bilmediklerinle bilmeyeceğini bilmendir. En üstün akla sahip olanlar, hayatını ve ölüm sonrasını öylesine iyi değerlendirenler ki burada diğerinin ölümü/yok oluşuyla o hayatı ifsat etmezler. Eğer bunda aciz kalırsa, düşük olanı terk eder, büyük olan da onu etkiler. Büyü de olsa herhangi bir şeye inanan, hiçbir şeye inanmayan ve ölümden sonrasını hayal etmeyenden daha hayırlıdır. Tövbe hiç kimseyi ateşe, günahta ısrar da cennete götürmemiştir. İyiliklerin en değerlisi üç haslettir; Öfke anında doğruluk, sıkıntı sonrasında cömertlik ve güçlü iken affedebilmektir.”
Çeviri : Ahmet Kazım Ürün
Ahmet Kazım Ürün’ün Klasik Arap Edebiyatı kitabından alıntılamıştır. s.107-108